Sắp có máy dò neutrino dưới nước lớn thứ hai thế giới

Cuộc săn tìm các neutrino hay lảng tránh sẽ sớm có thêm công cụ lớn nhất và mạnh nhất của nó: kính thiên văn khổng lồ KM3NeT, hiện đang được phát triển bởi một tập đoàn gồm 40 trường viện đến từ 10 nước châu Âu. Một khi hoàn tất, KM3NeT sẽ là công trình lớn thứ hai do con người xây dựng, sau Vạn Lí Trường Thành ở Trung Quốc, và cao hơn cả tháp Burj Khalifa ở Dubai… nhưng chìm sâu gần 1000 m dưới lòng đại dương!

Ảnh minh họa ma trận KM3NeT. Ảnh: Marco Kraan/Property KM3NeT Consortium

Ảnh minh họa ma trận KM3NeT. Ảnh: Marco Kraan/Property KM3NeT Consortium

KM3NeT – tên gọi như thế vì nó sẽ chiếm một diện tích vài km3 – sẽ gồm những tuyến cáp dài giữ các mudule quang học ở hai đầu của những cánh tay dài. Những module này sẽ liên tục giám sát đáy biển dưới Địa Trung Hải trong một nỗ lực nhằm phát hiện ra các tác động của các neutrino truyền xuống từ không gian vũ trụ sâu thẳm.

Việc phát hiện thành công các neutrino – những hạt hạ nguyên tử không tương tác gì nhiều với vật chất “bình thường” và cũng chẳng có điện tích – sẽ giúp các nhà nghiên cứu xác định chúng từ đâu đến. Kết quả đó sẽ giúp họ định hướng các nguồn bức xạ mạnh ở xa, như các quasar và các vụ nổ tia gamma. Chỉ neutrino mới có thể truyền đi xa và dài hơi sau những sự kiện như thế vì chúng về cơ bản có thể đi qua mà không để lại vết tích trên những khoảng cách vũ trụ khổng lồ.

Mỗi Module Quang Kĩ thuật số (DOM) là một module cảm biến độc lập với 31 PMT 3-inch đựng trong một quả cầu thủy tinh 17-inch
Mỗi Module Quang Kĩ thuật số (DOM) là một module cảm biến độc lập với 31 PMT 3-inch đựng trong một quả cầu thủy tinh 17-inch.

“Những hạt năng lượng cao duy nhất có thể đến từ những nguồn ở rất xa là các neutrino,” phát biểu của Giorgio Riccobene, một nhà vật lí tại Viện Vật lí Hạt nhân Quốc gia (Anh). “Cho nên, bằng cách nhìn vào chúng, chúng ta có thể khảo sát vũ trụ dữ dội ở ngoài xa.”

Nói chung, bằng cách nhìn xuống đáy biển, KM3NeT sẽ cho phép các nhà khoa học thâm nhập ra ngoài Vũ trụ, vào không gian sâu thẳm và xa xăm trong trục thời gian.

So sánh chiều cao của kính thiên văn KM3NeT với những công trình xây dựng nổi tiếng
So sánh chiều cao của kính thiên văn KM3NeT với những công trình xây dựng nổi tiếng.

Các module quang học phân bố rải khắp trên ma trận KM3NeT sẽ có thể nhận dạng ánh sáng giải phóng bởi các muon khi neutrino đi vào đáy biển. Toàn bộ cấu trúc sẽ có hàng nghìn module như thế.

Ngoài tìm kiếm các neutrino đi qua Trái đất, KM3NeT cũng sẽ nhìn về phía tâm thiên hà và tìm kiếm sự có mặt của neutrino ở đó, chúng sẽ giúp xác định sự tồn tại nổi tiếng trên giả thuyết của vật chất tối.

Tìm hiểu thêm về dự án KM3NeT: http://www.km3net.org/home.php

Dịch bởi Xuân Nguyễn – thuvienvatly.com
Nguồn: Universe Today

One Response to “Sắp có máy dò neutrino dưới nước lớn thứ hai thế giới”

Leave a Reply

*